Renata Kim: Jakim ojcem był autor "Cyberiady", "Dzienników gwiazdowych" i "Solaris"?
Tomasz Lem*: Czułym i kochającym, niekiedy nadopiekuńczym, co nie zawsze było pożądane, zwłaszcza kiedy byłem nastolatkiem, ale wynikało to z najlepszych intencji. Miał w domu specjalne prawa i niekiedy z nich korzystał. W zasadzie był dużym dzieckiem. Dzięki temu jako malec miałem wspaniałego kompana do niekonwencjonalnych zabaw. Na przykład nad biurkiem, po przekątnej jego gabinetu, przez pewien czas kursowała skonstruowana przez niego miniaturowa kolejka linowa napędzana korbką. A pewnego razu wspólnie zastawiliśmy na ciocię pułapkę w postaci cukiernicy pod napięciem. Urządzenie skonstruowane według pomysłu ojca z baterii i dzwonka wytwarzało prąd. Napięcie było nieduże, ale i tak kopnięcie nie należało do przyjemnych. Ojciec próbował się tłumaczyć przed matką: "Tomek sam to zrobił", ale ponieważ miałem wtedy około sześciu lat, nie uwierzyła, że byłem w stanie skonstruować urządzenie wykorzystujące zjawisko indukcji. Zamknęła się z ojcem w łazience i odbyła z nim długą umoralniającą rozmowę.

A on na to odpowiedział: "kapeluch"?
Albo: "drumla". Kiedy bywał wzywany przez matkę na dywanik, wypowiadanie słów "kapeluch" i "drumla" miało przyczynić się do rozładowania sytuacji. Zwłaszcza że ojciec wybuchał po tym głośnym śmiechem. Zazwyczaj przynosiło to skutek odwrotny od zamierzonego. Matka obawiała się zgubnego wpływu "kapelucha" i "drumli" na moje wychowanie i wypowiedziała im wojnę. Ostatecznie udało się jej ten obyczaj wyplenić.

Czy ojciec stosował wobec pana jakieś specjalne metody wychowawcze?
Nie przypominam sobie, natomiast sporo uwagi poświęcił mojemu wykształceniu, zwłaszcza we wczesnym dzieciństwie, znosząc do domu naręcza książek popularnonaukowych z zakresu biologii, fizyki, matematyki. Sposób, w jaki próbował nauczyć mnie języków obcych - w zasadzie sprowadziło się to do wyposażenia mnie w odpowiedni słownik - był kuriozalny. Ale przecież on właśnie w taki sposób sam nauczył się angielskiego. Ojciec był rozczarowany, gdy okazało się, że nie jestem w stanie w kilka dni nauczyć się podstaw niemieckiego. Tłumaczył mi, że język niemiecki ma tylko cztery przypadki, a nie siedem jak polski.

czytaj dalej