"Goethe i Schiller. Historia pewnej przyjaźni"
(oryg. "Goethe und Schiller. Geschichte einer Freundschaft")
Ruediger Safranski


W Polsce, mimo iż kończy się właśnie rok Słowackiego, nie ukazała się ani jedna pozycja, której sukces byłby porównywalny.

Spacer po księgarniach w Berlinie czy Monachium daje wyobrażenie o tym, jak można świętować urodziny wieszczów. Z okazji 250. jubileuszu Fryderyka Schillera na półkach wyeksponowano biografie, opracowania i kieszonkowe wznowienia najsłynniejszych książek autora "Intrygi i miłości". Na próżno szukalibyśmy takiej różnorodności u nas.

Kubek Wertera

Ruediger Safranski jest ceniony jako autor znakomitych biografii, między innymi Artura Schopenhauera czy Fryderyka Nietzschego. Jego najnowsza książka "Goethe und Schiller. Geschichte einer Freundschaft" ("Goethe i Schiller. Historia pewnej przyjaźni") powtarza sukces jego poprzednich, poświęconych romantykom publikacji (ostatnia, "Romantik – eine deutsche Affaere", w której śledził związki między romantyzmem a ruchem narodowosocjalistycznym w Niemczech, sprzedała się w setkach tysięcy egzemplarzy).

"Goethe und Schiller" to biografia - nie bohaterów jednak, ale relacji między nimi. Safranski opowiada wieloletnią przyjaźń i ożywioną wymianę korespondencji zarazem drobiazgowo i lekko, wymagając od czytelnika zaangażowania, ale też nagradzając go pysznymi anegdotami. Opisuje spotkanie w 1779 r., gdy młodziutki Schiller po raz pierwszy spotkał "bożyszcze młodych", ale nie miał odwagi się do niego odezwać. Potem – zaskakujący dzień 15 lat później, gdy dwaj poeci znaleźli wspólny język, przechodząc od przypadkowej rozmowy o interesach do wielogodzinnej dyskusji o światopoglądach, książkach i oddziaływaniu kolorów na nastrój (nauki przyrodnicze to przedmiot głębokiego zainteresowania obu twórców - jego wyrazem choćby oryginalna teoria barw Goethego). Wreszcie - długą chorobę i śmierć Schillera, a następnie 20-letnią tęsknotę Goethego za przyjacielem.