Dziennik Gazeta Prawana logo

Zmieniono tytuł powieści Agathy Christie "Dziesięciu małych murzynków"

28 sierpnia 2020, 07:49
Ten tekst przeczytasz w 3 minuty
Agatha Christie
<p>Agatha Christie</p>/Media
Na żądanie potomka Agathy Christie we Francji zmieniono tytuł jednej z jej najpopularniejszych książek „Dziesięciu małych murzynków”, na „Było ich dziesięciu”. „Nie chcę by ten tytuł szokował” – powiedział w wywiadzie dla radia RTL James Prichard, prawnuk pisarki.

Dokonane zostanie również „pewne dostosowanie” treści tłumaczenia, powstałego w roku 1940, dwa lata po ukazaniu się oryginału. Według Pricharda mają one na celu „uniknięcie zranienia choćby jednej osoby” sformułowaniami użytymi w książce.

Prawnuk Agathy Christie, który zajmuje się prawami autorskimi do jej dzieł, chce usunąć z książki angielskie słowo „nigger” - obraźliwe określenie osób czarnoskórych - powtarzające się 74 razy w oryginale.

Znany i popularny we Francji filozof Raphael Enthoven za „potworne i nędzne” uznał zmienienie tytułu jednej z najbardziej znanych książek Agathy Christie. To charakterystyczne dla epoki „zgniatania wszelkiej niekonformistycznej opinii” - powiedział w wywiadzie dla telewizji LCI.

Filozof wyśmiał argument, jakoby zmiana tytułu była zgodna z wolą pisarki, wyrażoną w roku 1940. „W roku obalania pomników i zmian nazw ulic i szkół, takie spóźnione powoływanie się na pragnienie autorki, to zwykłe oszustwo” – uznał i ostrzegł przed „piekłem” do jakiego prowadzi „tyrania narracji większościowej”.

W wywiadzie dla radia France Inter leksykolog Jean Prouvost przyznał, że francuskie słowo „negre” (Murzyn) może dziś być szokujące”, ale nie pozwala to „na zmianę tytułów znaczących dzieł”.

 – powiedział językoznawca i sugerował, by pozostawiając oryginalny tytuł, poprzedzić książkę „notą wyjaśniającą”.

Prouvost zauważył, że w księgarniach, obok „Było ich dziesięciu” wciąż widnieć będzie książka pod tytułem „Jak kochać się z Murzynem bez zmęczenia” Haitańczyka Dany’ego Laferriare’a, czy też „Murzynem jestem, Murzynem pozostanę” wielkiego poety francuskiego, pochodzącego z Martyniki Aime Cesaire’a.

Amazon France, filia amerykańskiego potentata dystrybucji, w maju wycofała ze swej oferty francuskie wydanie „Dziesięciu małych Murzynków”.

Jak podają media, Francja była jednym z ostatnich krajów, trzymających się oryginalnego tytułu. Wydawnictwo zapowiedziało, że nowe tłumaczenie zawierać będzie również zmiany w treści. I tak Wyspa Murzyna, na której rozgrywa się akcja, stanie się Wyspą Żołnierza, a Murzynki zamienią się w żołnierzy.

Amerykańskie wydanie powieści ukazało się w 1940 roku pod tytułem "I nie było już nikogo".

Znawcy literatury zabierający głos w mediach zauważają, że w dziele Agathy Christie roi się od sformułowań ksenofobicznych i antysemickich. We wcześniejszym artykule tygodnika „L’Express” krytyk Marc Riglet cytował następujące zdanie z „Karaibskiej Tajemnicy”: Obaj harowali jak Murzyni, choć słabo tu pasuje to wyrażenie, gdyż nie wydaje mi się by Czarni zapracowywali się na śmierć”.

W Polsce „Dziesięciu małych Murzynków” ukazało się w 1960 roku. Od 2004 roku tytuł książki brzmi „I nie było już nikogo”.

Liczne filmowe adaptacje powieści noszą różne tytuły, w tym „Dziesięciu małych Indian” i „I nie było już nikogo”.

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło PAP
Zapisz się na newsletter
Świadczenia, emerytury, podatki, zmiany przepisów, newsy gospodarcze... To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik Radzi. Chcesz się dowiedzieć, kto może przejść na wcześniejszą emeryturę? A może jakie ulgi można odliczyć od podatku? Kto może otrzymać środki w ramach renty wdowiej? Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj