Dziennik Gazeta Prawana logo

Prof. J. Bralczyk: [Wziąść] u Mickiewicza, Sienkiewicza i Norwida. Czy jednak [wziąć]?

29 października 2025, 12:11
[aktualizacja 29 października 2025, 12:11]
Ten tekst przeczytasz w 1 minutę
prof. J. Bralczyk
prof. J. Bralczyk/Shutterstock
Słowo "wziąść" (jak siąść) jest błędem językowym (błąd występuje w mowie). Powinniśmy mówić "wziąć" (bo pojąć). Ale błąd ten występuje u H. Sienkiewicza, A. Mickiewicza i Cypriana Kamila Norwida. W "Panu Tadeuszu" poeta użył słowa "wziąść" 4 razy. Trudno więc mówić, że A. Mickiewicz "niechcący" 4 razy się pomylił. Mickiewicz świadomie użył "wziąść". I świadomie nie poprawiła tego słowa korekta przy druku pierwszych wydań "Pana Tadeusza".

Prof. J. Bralczyk potwierdza, że „wziąść” to błąd. Poprawna forma to „wziąć”. Jednak język stale ewoluuje. I wygląda na to, że być może forma "wziąść" jest preferowana wobec wziąć". Potwierdza to literatura i dzieła wielkich polskich pisarzy i poetów.

"Wziąść" czy wziąć. Wiele mówi praktyka językowa u wybitnych pisarzy i poetów

„Wziąść” znajdziemy u Henryka Sienkiewicza, Adama Mickiewicza i C.K. Norwida.

Ważne

Poprawnie to powiedzieć „wziąć”, „zająć”, „przyjąć”. Ale z uwagi na legitymizację słowa "wziąść" przez wielkich pisarzy jest to forma dopuszczalna.

Używanie "wziąść" wynika z analogii np. do „siąść”, „jeść”, „trząść”. To nie jest forma poprawna, ale trzeba pamiętać, że właśnie tej formy używali nasi wielcy pisarze.

Co o "wziąść" mówią reguły gramatyki w języku polskim?

Forma "wziąść" jest błędna i niepoprawna w języku polskim. Poprawna forma to "wziąć". Czasownik "wziąć" jest aspektem dokonanym od czasownika "brać" i jedyną akceptowaną przez polską gramatykę formą. Używanie "wziąść" wynika z błędnej analogii do innych czasowników zakończonych na "-ść", ale nie istnieje czasownik "braść", co sprawia, że forma "wziąść" jest niepoprawna. Dlatego należy używać jedynie formy "wziąć" zarówno w mowie, jak i w piśmie, szczególnie w kontekstach formalnych.

Przykład

To częsty błąd językowy wynikający z mieszania dwóch różnych czasowników:

wziąć – poprawna forma (np. „muszę coś wziąć”),

siąść – inny czasownik, ale brzmi podobnie i kończy się na „-ść”.

Ludzie często łączą te dwa schematy i tworzą nieistniejącą formę „wziąść”, ale taka forma nie istnieje w języku polskim.

Poprawne przykłady:

"Idę wziąć prysznic"

"Czy mogę wziąć udział w spotkaniu?"

"Zapomniałem wziąć parasolki."

Copyright
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję
Źródło dziennik.pl
Tomasz Król
tomasz.krol@infor.pl Tomasz Król
prawnik - prawo pracy, cywilne, gospodarcze, administracyjne, podatki, ubezpieczenia społeczne, sektor publiczny
Zobacz wszystkie artykuły tego autoraProf. J. Bralczyk: [Wziąść] u Mickiewicza, Sienkiewicza i Norwida. Czy jednak [wziąć]? »
Zapisz się na newsletter
Najważniejsze wydarzenia polityczne i społeczne, istotne wiadomości kulturalne, najlepsza rozrywka, pomocne porady i najświeższa prognoza pogody. To wszystko i wiele więcej znajdziesz w newsletterze Dziennik.pl. Trzymamy rękę na pulsie Polski i świata. Zapisz się do naszego newslettera i bądź na bieżąco!

Zapisując się na newsletter wyrażasz zgodę na otrzymywanie treści reklam również podmiotów trzecich

Administratorem danych osobowych jest INFOR PL S.A. Dane są przetwarzane w celu wysyłki newslettera. Po więcej informacji kliknij tutaj