Subskrybuj nas na Youtube
Zapisz się na newsletter
Obrazy mogą mówić, chociaż bez słów. Co więcej, dialogują między sobą. Dzieje się tak m.in. dlatego, że malarze odwołują się często do twórczości innych artystów, cytują, interpretują. Przykład? Np. Francis Bacon, zafascynowany twórczością Diega Velázqueza, namalował wiele interpretacji "Portretu Innocentego X".
Najlepsze, najdroższe, najdziwniejsze - o czym mówią obrazy
Pod koniec 2025 r. wyszło wznowienie "Rozmów obrazów" Grażyny Bastek, historyczki i popularyzatorki sztuki. To piękne, albumowe wydanie. Dzięki świetnym reprodukcjom można zatopić się bez reszty w jej opowieści o obrazach wielkich mistrzów - tych sprzed wieków i tych współczesnych. To fascynująca, pełna ciekawostek podróż w czasie i przestrzeni. Są tu opowieści o pejzażach, portretach, o potędze koloru, najdroższych obrazach świata i słynnych fałszerzach. Jest też rozdział poświęcony "Najbrzydszym portretom świata" oraz np. scenom z życia małżeńskiego. Dowiemy się m.in., co decyduje o cenie dzieła sztuki i dlaczego niektóre obrazy są bardziej słynne od innych. Jak się okazuje, o sztuce można pisać tak, że aż chce się czytać.
Co się kryje za dziełem sztuki?
"Rozmowy obrazów" to 42 opowieści o obrazach i artystach z różnych epok. Są to portrety papieży pędzla Rafaela i Francisa Bacona, autoportrety Fridy Kahlo i Tamary Łempickiej, obrazy Caravaggia, Rembrandta i wielu innych znakomitości. Autorka wychodzi poza ramy akademickiego wykładu, wydobywa kontekst i kusi ciekawostkami. Nie brak też w jej opowieściach anegdot. Dzięki temu inaczej spojrzymy na najsłynniejsze obrazy i uświadomimy sobie, jakie bogactwa się w nich kryją i jak wiele tajemnic.
Sztuka żywi się sztuką
"Malowidła Tycjana, Diega Velázqueza i Hansa Memlinga spotykają się tu z obrazami Édouarda Maneta, Francisa Bacona i Andy’ego Warhola, dzieła Johannesa van Eycka z płótnami Davida Hockneya. Artyści często odwołują się do twórczości innych mistrzów, a to kopiując, a to naśladując kompozycje lub rozwiązania artystyczne. Sztuka żywi się sztuką od zawsze. Zarówno wtedy, gdy powtarza dotychczasowe osiągnięcia, jak i wtedy, gdy im zaprzecza" - napisano w notce wydawniczej.
Najdroższe obraz świata
Jedna z opowieści w "Rozmowach obrazów" poświęcone jest najdroższym obrazom świata. Jeden z nich to "Salvator Mundi" ("Zbawiciel świata") przypisywany Leonardowi da Vinci, sprzedany w 2017 roku na aukcji w Christie's za rekordowe 450,3 miliona dolarów (ok. 497,8 mln USD łącznie z prowizją), kupiony przez księcia koronnego Arabii Saudyjskiej w imieniu Ministerstwa Kultury. Dzieło to przedstawia Chrystusa trzymającego kryształową kulę. Drugi obraz to słynny obraz Gustava Klimta "Złota Adela" (Adele Bloch-Bauer I). O tym dziele powstał fabularny film pt. "Złota dama" z Helen Mirren. "W 2006 r. odbyła się również jedna z najgłośniejszych współczesnych aukcji dzieł sztuki, na której sprzedano pozostałe obrazy z kolekcji — pejzaże i "Portret Adele Bloch-Bauer" z 1912 r. Film ukazujący gorączkę licytacji w nowojorskiej siedzibie Christie’s obejrzeć można na kanale YouTube. W ciągu kilkunastu minut, nie licząc czasu pomiędzy poszczególnymi aukcjami, wiedeńskie Klimty Blochów-Bauerów zostały sprzedane za łączną sumę 176 milionów dolarów. Wszystkie dzieła trafiły do prywatnych kolekcjonerów i jedynie dwa z nich są obecnie publicznie dostępne. Sprzedany na aukcji za 88 mln dol "Portret Adele Bloch-Bauer" z 1912 r. eksponowany jest w Museum of Modern Art w Nowym Jorku jako depozyt nieznanego właściciela. Złota Adele z 1907 r. znajduje się natomiast w nowojorskiej Neue Galerie, kolekcji sztuki niemieckiej i austriackiej początku XX w., założonej przez Ronalda Laudera. Złota lwica zmieniła salon - z Wiednia przeniosła się do luksusowego miejskiego pałacu przy Piątej Alei, a jej wartość stale rośnie" - napisała Grażyna Bastek.